یکی از سؤال‌های رایج افرادی که برای شنوایی‌سنجی مراجعه می‌کنند این است:
«اگر سمعک نزنم چه اتفاقی می‌افتد؟»
بعضی افراد تصور می‌کنند تا زمانی که بتوانند با صدای بلند تلویزیون یا تکرار کردن صحبت‌ها زندگی روزمره را ادامه دهند، نیازی به سمعک ندارند.
اما کم‌شنوایی فقط «کمتر شنیدن صدا» نیست. وقتی مغز برای مدت طولانی ورودی صوتی کمتری دریافت می‌کند، ممکن است درک گفتار و پردازش صدا دشوارتر شود و فرد به‌خصوص در محیط‌های شلوغ، بیشتر از قبل در فهمیدن صحبت‌ها مشکل داشته باشد.
آیا سمعک نزدن باعث تنبل شدن گوش میشود؟
اصطلاح «تنبلی گوش» از نظر پزشکی اصطلاح دقیقی نیست، اما چیزی که در عمل اهمیت دارد کاهش تحریک شنیداری و کاهش استفاده از مسیرهای شنوایی است.
وقتی فرد کم‌شنوا صداها را به‌خوبی دریافت نمی‌کند، مغز اطلاعات صوتی کمتری برای پردازش دارد. در نتیجه ممکن است با گذشت زمان، درک گفتار برای او دشوارتر شود.
به همین دلیل، اگر شنوایی‌شناس استفاده از سمعک را توصیه کرده باشد، بهتر است فرد آن را برای مدت طولانی به تعویق نیندازد.درواقع هرچه زودتر سمعک استفاده کنید سمعک بهتر به گوش جواب میدهد ولی وقتی استفاده از سمعک را به تعویق بندازید کارایی سمعک هم کمتر میشود چون مغز در درک گفتار ضعیف شده است
آیا نزدن سمعک باعث پایین آمدن درک گفتار میشود؟
ممکن است در برخی افراد، درک گفتار در طول زمان ضعیف‌تر شود
عواملی دیگری مانند:
- نوع کم‌شنوایی
- شدت و مدت کم‌شنوایی
- سن
- وضعیت گوش داخلی و عصب شنوایی
- پردازش شنوایی در مغز
- وجود بیماری‌های همراه
نیز می‌توانند روی آن تأثیر بگذارند.
با این حال، در کم‌شنوایی‌های طولانی‌مدت، فقط بلندتر کردن صدا همیشه کافی نیست؛ هرچه مسیرهای شنیداری و درک گفتار بیشتر درگیر شوند، ممکن است فرد در فهم کلمات نیز مشکل بیشتری پیدا کند.
به همین دلیل تشخیص سریع کم شنوایی و استفاده ی به موقع از سمعک اهمیت دارد.
آیا سمعک از بدتر شدن کم‌شنوایی جلوگیری می‌کند؟
سمعک معمولاً کم‌شنوایی حسی‌عصبی را درمان نمی‌کند و نمی‌توان گفت سمعک جلوی هر نوع افت شنوایی در آینده را می‌گیرد.
هدف اصلی سمعک این است که صداها را متناسب با میزان کم‌شنوایی تقویت کند تا فرد بتواند گفتار و صداهای محیط را بهتر دریافت و پردازش کند.
بنابراین اگر فردی به سمعک نیاز دارد، استفاده از آن بیشتر یک ابزار توانبخشی شنوایی است، نه دارویی که خود گوش را درمان کند.
آیا نزدن سمعک روی مغز هم تأثیر می‌گذارد؟
این قسمت بسیار مهم است.
تحقیقات متعدد نشان داده‌اند که کم‌شنوایی درمان‌نشده با افزایش خطر افت شناختی و دمانس ارتباط دارد. یک متاآنالیز بزرگ روی بیش از ۱.۵ میلیون نفر نشان داد که کم‌شنوایی با افزایش خطر دمانس، اختلال شناختی خفیف و بیماری آلزایمر همراه است.
یکی از توضیحات احتمالی این است که فرد کم‌شنوا برای فهمیدن صحبت‌ها مجبور میشود تلاش شناختی بیشتری انجام دهد. از طرف دیگر، کاهش ارتباطات اجتماعی و دریافت کمتر اطلاعات صوتی نیز ممکن است در این ارتباط نقش داشته باشد.
بنابراین :
شواهد نشان می‌دهند کم‌شنوایی درمان‌نشده یک عامل خطر قابل توجه برای افت شناختی و دمانس است.
آیا استفاده از سمعک می‌تواند خطر افت حافظه و آلزایمر را کاهش دهد؟
شواهد موجود امیدوارکننده است.
یک متاآنالیز از ۳۱ مطالعه و حدود ۱۳۷ هزار نفر نشان داد افرادی که از وسایل توانبخشی شنوایی مانند سمعک استفاده می‌کردند، در مقایسه با افراد دارای کم‌شنوایی اصلاح‌نشده، خطر پایین‌تری برای افت حافظه طولانی‌مدت داشتند. در تحلیل مطالعات طولانی‌مدت، استفاده از سمعک با حدود ۱۹ درصد کاهش خطر افت حافظه همراه بود.
اگر با کم‌شنوایی کنار بیاییم چه اتفاقی می‌افتد؟
ممکن است در ابتدا مشکل زیادی احساس نکنید، اما به مرور:
- مجبور شوید مرتب از دیگران بخواهید صحبتشان را تکرار کنند.
- صدای تلویزیون را زیاد کنید.
- در محیط‌های شلوغ نتوانید مکالمه را دنبال کنید.
- در تلفن صحبت کردن برایتان سخت‌تر شود.
- از حضور در مهمانی‌ها و جمع‌ها کمتر لذت ببرید.
- برای فهمیدن صحبت دیگران انرژی و تمرکز بیشتری صرف کنید.
این مشکلات می‌توانند به‌تدریج کیفیت زندگی را کاهش دهند.
آیا هر فرد کم‌شنوا باید سمعک بزند؟
خیر.
ابتدا باید شنوایی‌سنجی کامل انجام شود و نوع و میزان کم‌شنوایی مشخص شود.
گاهی علت کم‌شنوایی مشکلاتی مانند جرم گوش، عفونت یا بیماری گوش میانی است و ممکن است ابتدا به درمان پزشکی نیاز باشد.
اما اگر کم‌شنوایی دائمی باشد و در زندگی روزمره یا درک گفتار مشکل ایجاد کند، شنوایی‌شناس می‌تواند بررسی کند که آیا فرد از سمعک سود می‌برد یا خیر.
نتیجه‌گیری
سمعک نزدن لزوماً به این معنی نیست که گوش شما حتماً بدتر میشود، اما رها کردن کم‌شنوایی برای مدت طولانی تصمیم مناسبی نیست.
کم‌شنوایی درمان‌نشده می‌تواند با مشکلات بیشتر در درک گفتار و ارتباطات همراه باشد و شواهد علمی نیز ارتباط آن را با افزایش خطر افت شناختی و دمانس نشان داده‌اند.
از طرف دیگر، استفاده از سمعک در افراد مناسب می‌تواند به بهتر شنیدن گفتار، حفظ ارتباطات اجتماعی و کاهش فشار ناشی از تلاش برای شنیدن کمک کند و مطالعات، ارتباط استفاده از سمعک با کاهش خطر افت شناختی را نیز گزارش کرده‌اند.
بنابراین اگر به شما گفته شده سمعک نیاز دارید، بهتر است به جای اینکه ماه‌ها یا سال‌ها آن را کنار بگذارید، درباره علت کم‌شنوایی، گزینه‌های مناسب سمعک و نحوه تنظیم آن با شنوایی‌شناس مشورت کنید.
سوالات متداول
آیا سمعک نزدن باعث تنبلی گوش میشود؟
اصطلاح «تنبلی گوش» اصطلاح پزشکی دقیقی نیست، اما کم‌شنوایی طولانی‌مدت می‌تواند باعث کاهش تحریک شنیداری و دشوارتر شدن درک گفتار شود.
آیا سمعک نزدن باعث آلزایمر میشود؟
کم‌شنوایی با افزایش خطر افت شناختی و دمانس، از جمله آلزایمر، ارتباط دارد و استفاده از سمعک ممکن است این خطر را کاهش دهد.
آیا استفاده از سمعک باعث تنبلی گوش میشود؟
خیر. سمعک باعث تنبل شدن گوش نمی‌شود و برای تقویت صدا متناسب با میزان کم‌شنوایی استفاده میشود.
سمعک دارم ولی استفاده نمی‌کنم چه کار کنم؟
اگر دلیل شما ناراحتی، صدای غیرطبیعی، سوت کشیدن یا غیرقابل تحمل بودن صدای سمعک است، بهتر است آن را کنار نگذارید و برای تنظیم مجدد سمعک به شنوایی‌شناس مراجعه کنید.
آیا هرچه زودتر سمعک بزنیم بهتر است؟
اگر فرد واقعاً از نظر شنوایی به سمعک نیاز داشته باشد، معمولاً به تعویق نینداختن توانبخشی شنوایی منطقی‌تر است؛ زیرا هدف، حفظ توانایی ارتباط و درک گفتار و جلوگیری از ماندن طولانی‌مدت در وضعیت کم‌شنوایی درمان‌نشده است.
شنوایی‌سنجی و سمعک در اسلامشهر
در کلینیک شنوایی‌سنجی و سمعک آوانا، پس از انجام شنوایی‌سنجی، میزان و نوع کم‌شنوایی بررسی میشود و در صورت نیاز برای انتخاب و تنظیم سمعک مناسب مشاوره ارائه میشود.
[…] اگر سمعک نزنیم چه میشود؟ عوارض استفاده نکردن از سمعک […]