بله، کم‌شنوایی می‌تواند ارثی باشد، اما همه موارد کم‌شنوایی به دلیل ژنتیک نیستند. بعضی افراد از بدو تولد به علت عوامل ژنتیکی دچار کم‌شنوایی هستند و بعضی دیگر در طول زندگی به دلایل مختلف مانند افزایش سن، قرار گرفتن در معرض صدای بلند، عفونت‌ها یا مصرف برخی داروها دچار کاهش شنوایی می‌شوند.
کم‌شنوایی ارثی چگونه ایجاد می‌شود؟
گاهی ژن‌های مرتبط با شنوایی از پدر و مادر به فرزند منتقل می‌شوند. در این حالت ممکن است کودک از بدو تولد یا در سال‌های بعد دچار کاهش شنوایی شود.
جالب است بدانید همه والدینی که فرزند کم‌شنوا دارند، خودشان کم‌شنوا نیستند. گاهی پدر و مادر فقط ناقل یک ژن هستند و بدون داشتن مشکل شنوایی، آن را به فرزند منتقل می‌کنند.
آیا ازدواج فامیلی خطر کم‌شنوایی را افزایش می‌دهد؟
بله. ازدواج فامیلی می‌تواند احتمال بروز برخی بیماری‌های ژنتیکی، از جمله بعضی انواع کم‌شنوایی ارثی را افزایش دهد. البته این به معنی آن نیست که همه فرزندان حاصل از ازدواج فامیلی دچار کم‌شنوایی می‌شوند، اما خطر نسبت به ازدواج‌های غیرفامیلی بیشتر است.
آیا همه کم‌شنوایی‌های نوزادان ارثی هستند؟
خیر. علاوه بر عوامل ژنتیکی، موارد زیر نیز می‌توانند باعث کم‌شنوایی نوزادان شوند:
- عفونت‌های دوران بارداری
- زایمان زودرس
- وزن کم هنگام تولد
- زردی شدید نوزاد
- کمبود اکسیژن هنگام تولد
- مصرف بعضی داروها
به همین دلیل انجام غربالگری شنوایی نوزادان برای همه نوزادان ضروری است، حتی اگر سابقه خانوادگی کم‌شنوایی وجود نداشته باشد.
اگر در خانواده سابقه کم‌شنوایی وجود دارد چه کار کنیم؟
اگر یکی از اعضای خانواده دچار کم‌شنوایی ارثی است یا سابقه خانوادگی وجود دارد، بهتر است:
- تست شنوایی نوزاد را در زمان مناسب انجام دهید.
- در صورت مشاهده تأخیر در گفتار یا واکنش نداشتن کودک به صداها، سریعاً به شنوایی‌شناس مراجعه کنید.
- در صورت نیاز، از مشاوره ژنتیک قبل از بارداری یا ازدواج استفاده کنید.
آیا کم‌شنوایی ارثی درمان می‌شود؟
درمان به علت و شدت کم‌شنوایی بستگی دارد. بسیاری از افراد مبتلا به کم‌شنوایی ارثی با استفاده از سمعک یا در موارد شدیدتر با کاشت حلزون می‌توانند شنوایی و ارتباط بهتری با محیط داشته باشند.
تشخیص زودهنگام نقش بسیار مهمی در رشد گفتار و زبان کودکان دارد.
نتیجه‌گیری
کم‌شنوایی می‌تواند ارثی باشد، اما همه موارد آن ژنتیکی نیستند. اگر در خانواده سابقه کم‌شنوایی وجود دارد، انجام به‌موقع تست‌های شنوایی، به‌ویژه برای نوزادان و کودکان، اهمیت زیادی دارد و می‌تواند از تأخیر در تشخیص و درمان جلوگیری کند.
سوالات متداول (FAQ)
آیا اگر پدر یا مادر کم‌شنوا باشند، فرزند هم حتماً کم‌شنوا می‌شود؟
خیر. وجود کم‌شنوایی در والدین احتمال بروز آن را افزایش می‌دهد، اما به این معنی نیست که همه فرزندان حتماً دچار کم‌شنوایی خواهند شد.
آیا ازدواج فامیلی باعث کم‌شنوایی می‌شود؟
ازدواج فامیلی می‌تواند خطر برخی از انواع کم‌شنوایی ارثی را افزایش دهد، اما همه فرزندان حاصل از ازدواج فامیلی دچار کم‌شنوایی نمی‌شوند.
آیا اگر در خانواده سابقه کم‌شنوایی نباشد، باز هم نوزاد باید تست شنوایی بدهد؟
بله. غربالگری شنوایی برای همه نوزادان توصیه می‌شود، زیرا بسیاری از نوزادان کم‌شنوا سابقه خانوادگی ندارند.
آیا کم‌شنوایی ارثی قابل درمان است؟
بسته به نوع و شدت کم‌شنوایی، استفاده از سمعک، کاشت حلزون و برنامه‌های توانبخشی می‌تواند به بهبود ارتباط و کیفیت زندگی فرد کمک کند.
از چه سنی می‌توان کم‌شنوایی ارثی را تشخیص داد؟
در بسیاری از موارد، کم‌شنوایی از طریق غربالگری شنوایی نوزادان در روزها یا هفته‌های اول زندگی قابل تشخیص است.
برای مشاوره و مراجعه حضوری با ما در تماس باشید
شنوایی‌سنجی و سمعک آوانا (بهزاد رحمانی)
📍 آدرس:
اسلامشهر، بلوار بسیج، نبش خیابان مهدیه، ساختمان پزشکان گلستان، طبقه سوم، واحد ۵۱۴
☎️ تلفن ثابت:
02156138407
📱 تلفن همراه:
09912038065